TYTUŁ PROJEKTU: Przemiany roślinności lądowej na pograniczu triasu i jury na terenie Polski w aspekcie teorii globalnego wymierania

Dodatkowe informacje

  • Okres realizacji:14.03.2013 - 13.03.2016
  • Status: zakończony
  • Kierownik:dr hab. Maria Barbacka-Bóka
  • Współpracownicy:dr Grzegorz Pacyna (Instytut Botaniki, Uniwersytet Jagielloński, Kraków), dr Jadwiga Ziaja (Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, Kraków)

 

Wymieranie taksonów na pograniczu triasu i jury jest interesującym lecz niedostatecznie zbadanym  zagadnieniem. W ostatnich dekadach pojawiło się wiele opracowań dotyczących zanikania taksonów lub grup organizmów spowodowanego drastycznymi zmianami środowiskowymi.

Celem projektu jest ustalenie czy i w jakim zakresie  miało miejsce wymieranie roślin lądowych w tym czasie na terenie Polski oraz porównanie rozmiarów tych przemian z podobnymi procesami w Europie i poza Europą. Materiałem do  badań będą rdzenie wiertnicze z obszaru Wału Kujawsko-Pomorskiego (m.in. Mechowo IG-1, Kamień Pomorski IG-1, Świerczyna Drawska (Czaplinek -1) zawierające makro- i mikroszczątki. Uzupełnieniem będą przeanalizowane pod tym kątem wyniki poprzednich badań paleobotanicznych triasowych i jurajskich materiałów z rejonu Gór Świętokrzyskich. Koncepcja badań zakłada sprawdzenie słuszności globalnego ujmowania zmian florystycznych spowodowanych wahaniami klimatycznymi na przełomie dwóch okresów. Bodźcem do podjęcia studiów porównawczych danych z różnych stanowisk kuli ziemskiej są dotychczasowe wyniki badań zmian w składzie flor, które na niższych szerokościach geograficznych wydają się o wiele mniej istotne niż na terenach dalej położonych od równika.

Podstawą do taksonomicznego opracowania makroszczątków będą klasyczne metody analizy makroskopowej i kutykularnej oraz analiza palinologiczna. Do badań porównawczych zostaną wykorzystane dane z dotychczasowych opracowań z terenu Polski oraz z literatury międzynarodowej, które posłużą jako podstawa do analiz statystycznych (test-t Studenta, metody niestandardowe, metody analizy korelacji, regresji, klasyfikacji, metody wielowymiarowe, jak analiza składowych głównych i analiza korespondencyjna).

Oczekuje się, że w końcowym efekcie badania przyniosą weryfikację i modyfikację teorii masowego wymierania taksonów na granicy triasu i jury, w odniesieniu do zmian zachodzących w roślinności lądowej w tym czasie. Określenie zakresu zmian oraz ich charakteru lokalnego czy regionalnego (ewentualna zależność stopnia zmian od położenia geograficznego), pozwoli na konkluzję, czy zmiany mają charakter wymierania czy były tymczasowo zależne od przejściowych zmian środowiskowych. Spodziewane jest szersze zainteresowanie rezultatami projektu będącego zarazem syntezą wyników o znaczeniu międzynarodowym.

Projekt nr 2012/05/B/NZ8/00990; finansowany przez Narodowe Centrum Nauki w ramach konkursu OPUS 3