Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne

Ubezpieczenie społeczne

Doktoranci, którzy rozpoczęli studia doktoranckie w roku akademickim 2019/2020 i pobierają stypendium doktoranckie, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu.
Ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne i objęcie nim następuje na wniosek doktoranta.
Doktoranci podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu w okresie otrzymywania stypendium doktoranckiego.

Ubezpieczenie zdrowotne

Doktoranci obywatele RP

Doktorant, który nie ukończył 26 lat, w pierwszej kolejności powinien być zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny osoby ubezpieczonej. Do 26 roku życia obowiązek zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego spoczywa na rodzicach lub opiekunach prawnych doktoranta.
Po ukończeniu 26 lat doktorant nie podlegający ubezpieczeniu zdrowotnemu z innego tytułu powinien być zgłoszony do ubezpieczenia przez właściwą jednostkę Szkoły Doktorskiej. Ubezpieczenie następuje na wniosek doktoranta, który powinien być złożony niezwłocznie (nie później niż w ciągu 7 dni od rozpoczęcia pierwszego semestru kształcenia ) we właściwej jednostce Szkoły Doktorskiej.
Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego powstaje z dniem złożenia oświadczenia o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, nie wcześniej jednak niż z dniem rozpoczęcia pierwszego semestru kształcenia.
Doktorantowi przysługuje prawo do świadczeń opieki zdrowotnej przez 4 miesiące od ukończenia kształcenia lub skreślenia z listy doktorantów. Oznacza to, że doktorant zostanie wyrejestrowany z ubezpieczenia zdrowotnego w związku z zakończeniem kształcenia lub skreśleniem z listy doktorantów, ale będzie mu jeszcze przysługiwało 4-miesięcze prawo do świadczeń opieki zdrowotnej.

Doktoranci z UE lub EFTA

Doktoranci pochodzący z państwa należącego do Unii Europejskiej lub Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) mogą korzystać z opieki zdrowotnej na takich samych zasadach jak polscy ubezpieczeni pod warunkiem posiadania aktualnej Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) wydanej w kraju pochodzenia.
Osoba ubiegająca się o kartę musi być ubezpieczona lub objęta państwowym systemem ubezpieczeń zdrowotnych w którymkolwiek z państw członkowskich UE, Islandii, księstwie Lichtenstein, Norwegii lub Szwajcarii.
Doktoranci będący obywatelami państw członkowskiego UE/EFTA, którzy nie posiadają tytułu do ubezpieczenia w kraju pochodzenia (np. nie są zgłoszeni do ubezpieczenia jako członek rodziny w swoim kraju) są zgłaszani do ubezpieczenia zdrowotnego przez jednostkę, w której doktorant przygotowuje rozprawę doktorską. Zgłoszenie jest na wniosek doktoranta.

Uwaga! Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ):

nie jest alternatywą dla ubezpieczenia podróży; nie obejmuje ona prywatnych usług opieki zdrowotnej czy kosztów związanych z przelotem do kraju, zagubionym bagażem bądź kradzieżą;
nie obejmuje też kosztów leczenia w sytuacji, gdy celem wyjazdu za granicę jest poddanie się tam leczeniu;
nie stanowi gwarancji darmowych usług medycznych; ze względu na różnicę w systemach opieki zdrowotnej w różnych krajach bezpłatne usługi medyczne w kraju pochodzenia mogą okazać się odpłatne w innym kraju.

Doktoranci spoza UE lub EFTA

Doktoranci spoza Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), którzy kształcą się w Polsce i nie posiadają uprawnień do ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, mogą ubezpieczyć się dobrowolnie, zawierając stosowną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia (NFZ), lub mogą wybrać ofertę komercyjną.

Ubezpieczenie zdrowotne w NFZ:

Aby zawrzeć umowę o dobrowolnym ubezpieczeniu zdrowotnym należy złożyć wniosek w oddziale wojewódzkim NFZ, który jest właściwy ze względu na miejsce zamieszkania. Do wniosku należy załączyć: skan paszportu, skan aktualnej wizy, zaświadczenie o byciu doktorantem, numer PESEL, dokument potwierdzający zameldowanie w Polsce.
Po podpisaniu umowy trzeba złożyć zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego w dowolnym oddziale Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS). ZUS przekaże doktorantowi indywidualny numer konta, na które doktorant będzie wpłacał miesięczne składki.
Szczegółowa instrukcja zawierania umowy dobrowolnego ubezpieczenia znajduje się na portalu NFZ – oddział krakowski.

Uwaga! Dowodem ubezpieczenia jest umowa z NFZ wraz z drukiem ZUS ZZA oraz potwierdzenie opłaty ostatniej składki. Kserokopie dowodu ubezpieczenia należy złożyć w sekretariacie Szkoły Doktorskiej.

Bardzo ważne! Ubezpieczenie w NFZ nie może zostać zdublowane. Jeśli doktorant jest ubezpieczony przez jednostkę Szkoły Doktorskiej i nabędzie inny tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego NFZ (np. poprzez zatrudnienie w oparciu o umowę o pracę, umowę zlecenie (w przypadku osób po 26 roku życia), zarejestrowanie własnej działalności gospodarczej, obowiązkowe ubezpieczenie przy pracującym małżonku/małżonce) to musi ten fakt niezwłocznie zgłosić jednostce, która ubezpiecza doktoranta.